Suudi Arabistan saldırıları sonrası petrol fiyatları yükselişe geçti ve küresel piyasalarda enerji arzına ilişkin endişeleri beraberinde getirdi.
Brent petrol 109,85 dolara yükseldi
Brent petrol fiyatları, Suudi Arabistan’daki enerji tesislerine ve Körfez’deki ticari gemilere yönelik saldırıların ardından son beş ayın en yüksek seviyelerine ulaştı. TSİ 07.34 itibarıyla Brent petrol 109,85 dolardan işlem görürken, önceki seansta 110,70 dolar seviyesini test etti. ABD Batı Teksas Ham Petrolü (WTI) ise 98,68 dolar seviyesinde fiyatlanmaktadır.
Enerji altyapısını hedef alan bu saldırılar, küresel piyasalarda jeopolitik risk priminin belirgin şekilde artmasına neden olmaktadır. Yatırımcılar, bölgedeki güvenlik durumunu yakından takip ederek fiyat dalgalanmalarına karşı pozisyon almaktadır.
Jeopolitik riskler piyasayı destekliyor
ING analistleri, salı günü yayımladıkları değerlendirmede petrol fiyatlarının jeopolitik gelişmelerle güçlü bir şekilde desteklendiğini vurguladı. Mevcut piyasa oynaklığı nedeniyle fiyatlara önemli bir risk primi eklendiğini belirten analistler, petrol akışının kesintisiz sürmesi halinde bu primin zamanla azalabileceğini öngörmektedir.
Bölgedeki belirsizlik, petrol fiyatlarındaki dalgalanmaların devam etmesine yol açmaktadır. Piyasa aktörleri, arz güvenliğini tehdit eden unsurların fiyatlar üzerindeki etkisinin kısa vadede devam edeceği görüşünde birleşmektedir.
Son iki haftada 18 gemiye saldırı düzenlendi
Gemi takip şirketi Kpler’in pazartesi günü yayımladığı rapora göre, son iki haftalık süreçte en az 18 ticari gemi çeşitli saldırılara maruz kalmıştır. Bu saldırılar, petrol piyasasındaki risk priminin yüksek kalmasının temel nedenlerinden biri olarak gösterilmektedir.
İran’ın Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrolünü sürdürdüğü bu dönemde, denizcilik yetkilileri ticari gemilere yönelik çok sayıda saldırı vakası bildirmektedir. Bu durum, bölgedeki enerji güvenliğini doğrudan tehdit eden kritik faktörler arasında değerlendirilmektedir.
Husi saldırılarının enerji altyapısına etkileri
Yemen’deki İran destekli Husi milisleri, pazartesi günü Suudi Arabistan’da enerji, havaalanı ve askeri hedeflere yönelik saldırılar gerçekleştirdiklerini duyurdu. Aramco’nun Yanbu’daki tesisi, Şeybah petrol sahası, Riyad’daki Kral Halid Uluslararası Havalimanı ve Abha Havalimanı saldırıların hedefi olmuştur.
Aynı gün Yemen’in Şabva vilayetinde bir eğitim kampına düzenlenen saldırıda 58 kişi hayatını kaybetmiş, 200’den fazla kişi yaralanmıştır. Rusya ve Ukrayna arasında da enerji altyapısına yönelik saldırıların yeniden başlaması, arz güvenliği üzerindeki endişeleri derinleştirmektedir.
ABD stokları ve küresel tanker filosu
Reuters tarafından pazartesi günü yayımlanan ön anket, ABD’de ham petrol ve petrol ürünleri stoklarının geçen hafta azaldığını göstermektedir. ABD Enerji Bakanı Chris Wright, Basra Körfezi’nden yapılan petrol sevkiyatlarının savaş öncesi seviyelerin yaklaşık yüzde 80’ine ulaştığını ifade etti.
Wright, rafine petrol ürünlerinin teslimatlarının ise sınırlı kaldığını belirtti. Trump yönetimi, yaptırım uygulanan petrol tankerlerinin yasal olarak ham petrol taşıyabilmesi için gemi satışlarına izin vermektedir. Küresel ölçekte faaliyet gösteren gizli filonun yaklaşık 1.600 gemiden oluştuğu tahmin edilmektedir.